S.O.S. Natura
Krastal · Villach · Millstatt, 1992
Marmurowa płyta położona na trawie jak tafla wody, a na niej grupa kamiennych kaczek: jedna przykucnięta, jedna nasłuchująca, jedna odwrócona ogonem do góry, zanurzona w płycie tak, jak kaczki zanurzają się w stawie po jedzenie. Tytuł tłumaczy to w trzech literach: S.O.S.
Rzecz jest z 1992 roku i jest jedynym dziełem w katalogu, które da się opowiedzieć jak scenę.
Dzieło
Dawne ujęcie, z płytą-stawem dopiero co położoną na trawie, i dzieło w parku w Millstatt trzydzieści lat później: ta sama grupa, pokryta patyną.
Kamieniołom i park
Krastal · Villach, lato 1992Sympozjum w Krastal, w Karyntii, ma w 1992 roku dwudziestą piątą edycję i tego roku dzieli się: tytuł, jaki sobie nadaje, brzmi „Kamień · Kamieniołom · Park miejski”, i są to trzy etapy pracy. Pierwsza faza dzieje się w kamieniołomie, od końca czerwca do połowy lipca, gdzie rzeźbiarze wybierają bloki, zgrubnie je obrabiają i rozmawiają o tematach; 20 lipca rzeźby zjeżdżają w dół, do miejskiego parku w Villach, i tam pracuje się na oczach miasta aż do 8 sierpnia. To pierwszy raz, kiedy sympozjum schodzi z kamieniołomu do parku.
Biuletyn miejski we wrześniu opowiada, jak było: na początku patrzono na rzeźbiarzy krzywo, a niektórzy sąsiedzi mieli ich za mącicieli spokoju; na końcu sąsiedzi przynosili im ciasto i wino. Dziesięć bloków marmuru, część monumentalnych, podarowała firma z kamieniołomu. Na końcu kroniki są nazwiska tych, którzy pracowali w parku — jedenaścioro rzeźbiarzy z siedmiu krajów. Antonina jest jedyną Polką, a gazeta, żeby powiedzieć, co robi, pisze tylko: „z grupą kamiennych kaczek”.
- Varda Ghivoly izrael
- Ilan Gelber izrael
- Gillian Forbes wielka brytania
- Jun Furukawa japonia
- Andreas Theurer niemcy
- Roman Wenzel czechosłowacja
- Antonina Wysocka-Jonczak polska
- Christian Feierle austria
- Elisabeth Juan austria
- Helmut Machhammer austria
- Wolfgang Wohlfahrt austria
Uroczystość zamknięcia wypada 8 sierpnia; prace zostają w parku na wystawie do końca miesiąca. Potem każda idzie tam, gdzie ją przeznaczono: staw z kaczkami rusza do Millstatt, nad jezioro, gdzie stoi do dziś — pokazują to kolejne fotografie.
Kaczy staw
Słowa artystki · 1992Tytuł katalogu powtarza drogę sympozjum — „Kamień · Kamieniołom · Park miejski” — a katalog dla każdego rzeźbiarza drukuje jedną stronę: biogram, tworzywa, wymiary i tekst artysty. Dwa zdania, które Antonina pisze o swoim dziele, po niemiecku i po angielsku, są jedynym przypadkiem, w którym deklaruje zamysł dzieła, zanim ktokolwiek inny ją zinterpretuje.
Der Ententeich bietet dem Betrachter den Zugang zur Natur an und ruft ihn dazu auf, diese zu bewahren. Kaczy staw otwiera patrzącemu dostęp do natury i wzywa go, by jej strzegł.
Wołanie o pomoc z tytułu nie jest włożone w dzioby kaczek: jest włożone w ręce patrzącego. Kaczkom jest doskonale — jedna nurkuje, jedna odpoczywa — na wodzie, która jest kamieniem: staw, który nie może ani wyschnąć, ani się zanieczyścić.
To także jedyny raz, kiedy jej dzieło staje się lekkie. Tworzywo jest to samo co w wielkich kamieniach parkowych — marmur z kamieniołomu, obrobiony ręcznie, pod gołym niebem — ale temat wzięty jest z codzienności, i kto przechodzi przez park w Millstatt, rozpoznaje go, nie musząc nic wiedzieć.
-
Dwie duże kaczki z bliska: marmur pokryły porosty, a różowawe żyły bloku biegną wzdłuż grzbietu. Fot.: Mefusbren69, Wikimedia Commons, domena publiczna -
Zimą płytę przykrywa śnieg, a kamienna woda znów przypomina zamarznięty staw. Fot.: Herzi Pinki, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0 -
Tabliczka położona na płycie: tytuł, nazwisko artystki i kraj. Ten, kto ją rył, zgubił po drodze jedną literę imienia. Fot.: Herzi Pinki, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0